Çölyak hastalığı, günümüzde giderek artan bir sağlık sorunu olarak karşımıza çıkan, sindirim sisteminde önemli bir tehdit oluşturan bir otoimmün hastalıktır. Bu otoimmün hastalık, gluten adı verilen bir proteinle ilişkili olarak, ince bağırsaktaki villus adı verilen yapıların hasar görmesine yol açarak besin emilimini etkilemektedir. Maalesef, çölyak hastalığı sadece belirgin mide rahatsızlıklarıyla sınırlı kalmayıp, çeşitli vücut sistemlerini etkileyen geniş bir yelpazede semptomlarla ortaya çıkabilir. Bu nedenle, hastalığın tanı ve tedavi süreçleri, hastalığı anlayabilmek ve yönetebilmek açısından büyük önem taşımaktadır.

Bu makalede, Çölyak Nedir? Çölyak Belirtileri Nelerdir? Yetişkinlerde Çölyak Belirtileri, Kadınlarda Çölyak Belirtileri, Çocuklarda Çölyak Belirtileri, Bebeklerde Çölyak Belirtileri, Erkeklerde Çölyak Belirtileri, Çölyak Neden Olur? Çölyak Testi, Evde Çölyak Testi Nasıl Yapılır? Çölyak Tedavisi, Çölyak Hastaları Ne Yiyemez? Çölyak Hastalığı Genetik mi? Çölyak için Hangi Bölüme Gidilir? Devlet Hastanesinde Çölyak Testi Yapılır mı? Çölyak Testi Sağlık Ocağında Yapılır Mı? hakkında detaylı bilgiler sunacağız. Sağlığın temel taşlarından biri olan beslenme alışkanlıklarımızı bu hastalığa uygun şekilde düzenlemenin ve farkındalığın artırılmasının, hastaların yaşam kalitesini önemli ölçüde artıracağına inanıyoruz.

İlginizi çekebileceğinizi düşündüğümüz HASTALIKLAR kategorimizi ziyaret etmenizi tavsiye ederiz.

Çölyak Hastalığı Nedir?

Çölyak Hastalığı, glüten adı verilen bir proteine karşı bağışıklık sisteminin aşırı tepki vermesiyle ortaya çıkan otoimmün bir hastalıktır. Glüten, buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunan bir protein çeşididir. Çölyak hastalarının bağışıklık sistemi, glüteni yabancı bir madde olarak algılar ve bağışıklık tepkisi göstererek ince bağırsak mukozasına zarar verir.

Hastalığın temel belirtileri arasında sindirim sistemi sorunları, kilo kaybı, karın ağrısı, şişkinlik, ishal, gaz ve yorgunluk yer alır. Bununla birlikte, çölyakın bazı kişilerde belirtileri hafif ya da hiç gözükmezken, diğerlerinde ciddi ve rahatsız edici olabilir.

Çölyak tedavi edilebilir bir hastalıktır, ancak glütensiz bir diyetin ömür boyu uygulanması gerekmektedir. Bu diyet, glüten içeren yiyeceklerin (ekmek, makarna, kek, bisküvi vb.) tamamen çıkarılmasını ve glütensiz alternatiflerin tüketilmesini içerir.

Erken teşhis ve uygun tedaviyle, hastalar sağlıklı bir yaşam sürdürebilir ve bağışıklık sistemi tarafından neden olunan ince bağırsak hasarının önüne geçilebilir. Eğer çölyak şüphesi varsa, bir gastroenterolog tarafından değerlendirilerek doğru tanı ve tedavi sürecine başlanması önemlidir.

Çölyak Hastalığı Belirtileri Nelerdir?

Çölyak hastalığının belirtileri, farklı yaş gruplarında ve kişilerde farklılık gösterebilir. Bazı kişilerde belirtiler hafif ve belirsiz olabilirken, diğerlerinde ciddi ve rahatsız edici olabilir. En sık görülen çölyak  belirtileri şunlardır:

1. Sindirim Sistemi Sorunları: Karın ağrısı, şişkinlik, gaz, ishal veya kabızlık gibi sindirim sistemi problemleri sıkça görülen belirtilerdir.
2. Kilo Kaybı: Glütensiz diyet uygulamadan önce kilo kaybı yaşanabilir, çünkü ince bağırsak hasarı besinlerin yeterince emilmesini engelleyebilir.
3. Kronik Yorgunluk ve Halsizlik: Sürekli yorgunluk hissi, halsizlik ve enerji eksikliği çölyak belirtileri arasında yer alır.
4. Demir Eksikliği Anemisi: Glütensiz diyet uygulanmadığında ince bağırsak hasarı nedeniyle demir ve diğer vitaminlerin emilimi bozulabilir, bu da demir eksikliği anemisine yol açabilir.
5. Deri Problemleri: Döküntüler, kaşıntı, dermatit veya cilt kuruluğu gibi deri problemleri görülebilir.
6. Ağız Yaraları: Ağız içinde yaralar veya aftlar sıkça görülen belirtiler arasındadır.
7. Kemik Sağlığı Sorunları: Kalsiyum ve D vitamini emiliminin bozulması nedeniyle osteoporoz riski artabilir.
8. Depresyon ve Kaygı: Çölyak hastalarında ruh hali değişiklikleri, depresyon ve kaygı gibi psikolojik sorunlar görülebilir.
9. Adet Düzensizlikleri (Kadınlarda): Kadınlarda çölyak hastalığı bazen adet düzensizliklerine veya amenore (adet olmama) durumuna neden olabilir.

Çölyak, farklı yaş gruplarında ve cinsiyetlerde farklı şekillerde belirti verebilir. Yetişkinlerde, kadınlarda, çocuklarda, bebeklerde ve erkeklerde çölyak belirtileri şunlardır:

Yetişkinlerde Çölyak Hastalığı Belirtileri

• Karın ağrısı ve gaz
• Kronik ishal veya kabızlık
• Bulantı ve kusma
• Kronik yorgunluk ve halsizlik
• Demir eksikliği anemisi (kansızlık)
• Cilt problemleri (döküntüler, dermatit)
• Kilo kaybı veya kilo alamama
• Ağız yaraları
• Kemik ağrısı veya kemik kırıklarında artış
• Depresyon ve kaygı
• Adet düzensizlikleri (kadınlarda)

Kadınlarda Çölyak Hastalığı Belirtileri

Kadınlarda çölyak genellikle erkeklerden daha fazla görülür ve belirtileri şunlardır:

• Sindirim Sistemi Sorunları: Karın ağrısı, gaz, şişkinlik, ishal veya kabızlık gibi sindirim sistemi problemleri kadınlarda da görülebilir.
• Kilo Kaybı: Glütensiz diyet uygulanmadan önce kilo kaybı yaşanabilir, çünkü ince bağırsak hasarı besinlerin yeterince emilmesini engelleyebilir.
• Kronik Yorgunluk ve Halsizlik: Sürekli yorgunluk hissi ve halsizlik kadınlarda da sıkça görülen belirtilerdir.
• Demir Eksikliği Anemisi: İnce bağırsak hasarı nedeniyle demir ve diğer vitaminlerin emilimi bozulabilir, bu da demir eksikliği anemisine yol açabilir.
• Deri Problemleri: Döküntüler, kaşıntı, dermatit veya cilt kuruluğu gibi deri problemleri kadınlarda da görülebilir.
• Ağız Yaraları: Ağız içinde yaralar veya aftlar kadınlarda da sıkça görülen belirtiler arasındadır.
• Adet Düzensizlikleri: Kadınlarda çölyak hastalığı bazen adet düzensizliklerine veya amenore (adet olmama) durumuna neden olabilir.
• Düşük Doğum Ağırlığı: Hamile kadınlarda çölyak hastalığı, düşük doğum ağırlığı ve düşük doğum kilosu riskini artırabilir.
• Kısırlık ve Tekrarlayan Düşükler: Bazı kadınlarda çölyak hastalığı, kısırlık sorununa veya tekrarlayan düşüklere neden olabilir.

Çocuklarda Çölyak Hastalığı Belirtileri

Çocuklarda çölyak belirtileri şunlardır:

• Karın şişliği ve gaz
• Kronik ishal veya kabızlık
• Büyüme geriliği ve kilo alamama
• İştahsızlık
• Huzursuzluk ve irritabilite
• Gece terlemeleri
• Demir eksikliği anemisi

Bebeklerde Çölyak Hastalığı Belirtileri

Bebeklerde çölyak nadir görülür, ancak bazı belirtiler erken dönemde fark edilebilir:

• Kronik ishal
• Kusma
• Kabızlık
• Zayıf büyüme ve kilo alamama
• İştahsızlık
• Gaz ve karın şişliği

Erkeklerde Çölyak Hastalığı Belirtileri

Erkeklerde çölyak hastalığı belirtileri genellikle kadınlardaki ve diğer gruplardaki belirtilerle aynıdır. Glüten intoleransı, herhangi bir cinsiyet veya yaş grubundaki bireyde ortaya çıkabilir ve belirtiler bireyden bireye farklılık gösterebilir.

1. Sindirim Sistemi Sorunları: Karın ağrısı, gaz, şişkinlik, ishal veya kabızlık gibi sindirim sistemi sorunları erkeklerde de görülebilir.
2. Kilo Kaybı: Glütensiz diyet uygulanmadan önce kilo kaybı yaşanabilir, çünkü ince bağırsak hasarı besinlerin yeterince emilmesini engelleyebilir.
3. Kronik Yorgunluk ve Halsizlik: Sürekli yorgunluk hissi ve halsizlik erkeklerde de yaygın görülen belirtilerdir.
4. Demir Eksikliği Anemisi: İnce bağırsak hasarı nedeniyle demir ve diğer vitaminlerin emilimi bozulabilir, bu da demir eksikliği anemisine yol açabilir.
5. Deri Problemleri: Döküntüler, kaşıntı, dermatit veya cilt kuruluğu gibi deri problemleri erkeklerde de görülebilir.
6. Ağız Yaraları: Ağız içinde yaralar veya aftlar erkeklerde de sıkça görülen belirtiler arasındadır.
7. Kemik Sağlığı Sorunları: Kalsiyum ve D vitamini emiliminin bozulması nedeniyle osteoporoz riski artabilir.
8. Depresyon ve Kaygı: Çölyak hastalarında ruh hali değişiklikleri, depresyon ve kaygı gibi psikolojik sorunlar görülebilir.

Unutulmamalıdır ki, çölyak farklı kişilerde farklı şekillerde ortaya çıkabilir ve bazı kişilerde belirtiler hafif olabilirken, diğerlerinde daha belirgin olabilir. Eğer çölyak şüphesi varsa, bir uzmana danışmak ve uygun testleri yaptırmak önemlidir.

Çölyak Hastalığı Neden Olur?

Çölyak hastalığı, bağışıklık sisteminin glüten adı verilen bir proteine karşı aşırı tepki vermesiyle ortaya çıkan otoimmün bir hastalıktır. Otoimmün hastalıklarda bağışıklık sistemi, vücuttaki normal dokuları yabancı madde olarak algılayarak onlara karşı saldırıya geçer. Çölyak da bağışıklık sistemi, glüteni ince bağırsaklardaki mukoza tabakasındaki hücrelerle karıştırarak onlara zarar verir.

Ana neden olarak genetik yatkınlık ve çevresel faktörler düşünülmektedir. Çölyak hastalığı, genellikle HLA-DQ2 ve HLA-DQ8 adı verilen belirli genlere sahip kişilerde daha yaygındır. Eğer bir kişi bu genlere sahipse, çölyaka yakalanma riski artar. Ancak bu genlere sahip olmak çölyakın gelişeceğini kesin olarak göstermez, çünkü çölyak yalnızca bu genlere sahip olanların küçük bir kısmında ortaya çıkar.

Çevresel faktörler de hastalığının gelişiminde önemli rol oynar. Özellikle bebeklik ve çocukluk döneminde glütene maruz kalmak, hastalığın tetiklenmesinde etkili olabilir. Ayrıca, enfeksiyonlar, bağışıklık sistemi düzenleyici hücrelerin dengesizliği, anne sütünden erken kesilme, doğum şekli gibi çevresel faktörlerin de hastalığın riskini artırdığı düşünülmektedir.

Çölyak Testi

Çölyak teşhisi için farklı testler kullanılmaktadır. Hastalık belirtileri gösteren veya genetik yatkınlığı olan kişilerin çölyak testleri yaptırmaları önemlidir. Çölyak testleri aşağıdakileri içerebilir:

1. Kan Testleri: Kan testleri, çölyak hastalığının belirteçleri olan antikorları tespit etmek için yapılır. En yaygın kullanılan kan testi, çölyak hastalığı için özgü antikorları ölçen “anti-tTG (anti-transglutaminaz) IgA” testidir. Ayrıca “anti-endomysial IgA” ve “deamidated gliadin peptide (DGP) IgA ve IgG” testleri de yapılabilir. Pozitif kan testleri çölyak hastalığına işaret eder ve ileri teşhis için endoskopi yapılması gerekebilir.
2. Doku Biyopsisi (Endoskopi): Pozitif kan testi sonuçlarına sahip olanlar için genellikle ince bağırsak mukozasında meydana gelen hasarı doğrulamak için doku biyopsisi yapılır. Bu işlem, bir endoskop aracılığıyla ince bağırsağın iç kısmından küçük bir doku örneği alınmasıyla gerçekleştirilir. Biyopsi sonucunda, ince bağırsak mukozasında tipik çölyak hastalığı hasarları (villüs atrofisi) saptanırsa, çölyak hastalığı teşhisi doğrulanır.
3. Genetik Testler: Çölyak hastalığı için genetik yatkınlığı tespit etmek amacıyla HLA-DQ2 ve HLA-DQ8 genlerinin varlığı araştırılır. Ancak bu genlerin varlığı, çölyak hastalığının gelişeceğini kesin olarak göstermez, sadece hastalığa yatkınlık sağlar.

Çölyak hastalığı teşhisi, kan testlerinin, doku biyopsisinin ve gerekli durumlarda genetik testlerin birlikte değerlendirilmesiyle konulur. Bu testlerin doğru bir şekilde yapılması, çölyak teşhisini ve tedavi sürecini yönlendirmede önemlidir. Eğer çölyak şüphesi varsa veya belirtiler mevcutsa uzman bir doktor tarafından değerlendirilerek uygun testlerin yapılması önemlidir.

Evde Çölyak Testi Nasıl Yapılır?

Çölyak teşhisi için eczanelerde satılan evde kullanılmaya uygun kitler, profesyonel laboratuvar testleri gibi kesin sonuçlar sağlamaz ve teşhis için güvenilir bir yöntem olarak kabul edilmez. Çölyak hastalığının doğru bir şekilde teşhis edilmesi için kan testleri ve doku biyopsisi gibi yöntemlerin uzman hekimler tarafından laboratuvar koşullarında yapılması gerekmektedir.

Evde kullanılan çölyak testi kitleri genellikle kan örneği veya dışkı örneği gibi numunelerin alınmasına dayanır. Ancak bu tür kitlerin doğrulukları tartışmalıdır ve sağlanan sonuçlar profesyonel testlerin yerini alamaz. Ayrıca, bu tür kitlerle elde edilen sonuçlar, çölyak teşhisi veya tedavisi için kullanılamaz.

Eğer çölyak şüphesi varsa veya belirtiler mevcutsa, mutlaka bir gastroenterolog veya uzman bir doktora başvurarak uygun testlerin laboratuvar koşullarında ve uzman hekimler tarafından yapılmasını sağlamak önemlidir. Kan testleri ve doku biyopsisi gibi profesyonel yöntemler, çölyak hastalığının teşhisini kesinleştirmeye veya dışlamaya yardımcı olur ve hastanın uygun tedavi sürecine başlamasına yardımcı olur. Erken teşhis ve doğru tedavi, hastaların sağlıklı bir yaşam sürdürmesini sağlar ve hastalıkla ilişkili komplikasyonların önüne geçmeye yardımcı olur.

Çölyak Hastalığı Tedavisi

Çölyak hastalığının tedavisi, glütensiz bir diyet uygulamaktır. Glüten, buğday, arpa, çavdar ve bunlardan türetilmiş ürünlerde bulunan bir proteindir. Çölyak hastalarının bağırsakları, glüteni tolere edemez ve bağışıklık sistemi glüteni düşman olarak algılar, ince bağırsak mukozasına saldırarak hasara neden olur.

Glütensiz diyet, hastaların glüten içeren yiyecekleri tamamen hayatlarından çıkarmasını ve glütensiz alternatifleri tercih etmelerini içerir. Bu şekilde, ince bağırsak hasarı zamanla iyileşir ve semptomlar hafifler.

Glütensiz diyet uygularken, çölyak hastaları glütensiz tahılları ve unları tüketebilirler. Glütensiz tahıllar arasında mısır, pirinç, yulaf, quinoa, amarant ve darı bulunur. Glütensiz unlar, unlu mamuller ve ekmek yapmak için kullanılabilir. Ayrıca, glütensiz diyet, glüten içermeyen doğal besinlerle zenginleştirilmiş bir diyet içerir. Meyve, sebze, et, balık, süt ve süt ürünleri gibi doğal besinlerle beslenmek çölyak hastaları için uygundur.

Glütensiz diyetin, ince bağırsak hasarını düzeltmesi ve semptomları hafifletmesi bir süre alabilir. Tedavi sürecinde, doktor veya beslenme uzmanı ile işbirliği yapmak, doğru beslenme planı oluşturmak ve glütensiz diyeti doğru bir şekilde uygulamak önemlidir.

Unutulmamalıdır ki, çölyak hastalığı tedavisi için tek yöntem glütensiz diyet uygulamaktır. Bu tedavi, çölyak semptomlarını düzeltebilir, bağırsak hasarını önleyebilir ve sağlıklı bir yaşam sürdürebilmelerine yardımcı olabilir. Tedavi sürecinde, düzenli kontroller ve takipler ile doktorunuzun önerilerini takip etmek, hastalığın yönetimi ve komplikasyonların önlenmesi açısından önemlidir.

Çölyak Hastaları Ne Yiyemez?

Çölyak hastaları, glütensiz bir diyet uygulamak zorundadırlar. Bu nedenle çölyak hastaları aşağıdaki glüten içeren yiyecekleri tüketmemelidir:

1. Buğday ve Buğday Ürünleri: Ekmek, makarna, unlu mamuller (kek, kurabiye, pasta vb.), buğday nişastası, sebzeli çorbalar ve hazır çorbalar gibi birçok gıda buğday içerir.
2. Arpa ve Arpa Ürünleri: Arpa unu, arpa şehriye, arpa lapası gibi arpa içeren gıdalar çölyak hastaları için uygun değildir.
3. Çavdar ve Çavdar Ürünleri: Çavdar ekmeği, çavdar unu ve çavdar içeren ürünler de glüten içerir ve çölyak hastaları tarafından tüketilmemelidir.
4. Birleşik Tahıllar ve Unlu Mamuller: Bazı ürünlerde birden fazla tahıl kullanılabilir. Bu tür ürünler de çölyak hastaları için uygun olmayabilir. Özellikle işlenmiş gıdalardaki içerik etiketlerini dikkatlice kontrol etmek önemlidir.
5. Hazır Soslar ve Marine Ürünler: Bazı hazır soslar, marine edilmiş etler ve deniz ürünleri içerisinde glüten içerebilir.
6. Bira ve Alkol: Bira, arpa içerdiğinden dolayı çölyak hastaları için uygun değildir. Ayrıca bazı alkol içeceklerinde glüten içerebilir, bu nedenle dikkatli olunmalıdır.
7. Bazı Süpermarket ve Fast Food Ürünleri: Glüten içeren buğday bazlı soslar, hazır soslar, patates kızartması gibi ürünler, risk oluşturabilir.

Çölyak hastaları, glütensiz besinlerle beslenmelidir. Glütensiz diyet için uygun olan gıdalar arasında mısır, pirinç, yulaf (glütensiz sertifikalı), quinoa, amarant, darı ve glütensiz unlar yer alır. Doğal olarak glüten içermeyen meyve, sebze, et, balık, süt ve süt ürünleri gibi besinler de uygundur. Glütensiz diyet, çölyak hastalarının semptomlarını hafifletmek ve bağırsak hasarını önlemek için hayati öneme sahiptir.

Çölyak Hastalığı Genetik mi?

Çölyak genetik bir hastalıktır. Çölyak, HLA-DQ2 veya HLA-DQ8 adı verilen belirli genlere sahip insanlarda daha sık görülür. Bu genler, hastalığa yatkınlığı artırır ve hastalığın gelişme olasılığını artırır.

Ebeveynlerden çocuklara çölyak hastalığı geçebilir. Eğer bir ebeveyn çölyaksa, çocuğun çölyaka yakalanma riski yüksektir. Ayrıca, aile üyelerinde çölyak hastalığı olan kişilerin çölyaka yakalanma olasılığı, genel nüfusa göre daha yüksektir.

Ancak çölyak gelişimi sadece genetik yatkınlıkla açıklanamaz. Hastalığın ortaya çıkması için çevresel faktörlerin de rol oynadığı düşünülmektedir. Bu faktörler arasında bebeklik dönemindeki beslenme, enfeksiyonlar ve diğer çevresel tetikleyiciler yer alabilir. Genetik yatkınlığa sahip olmak çölyaka yakalanma riskini artırsa da, hastalık herkeste gelişmeyebilir ve çevresel etkenlerin de hastalığın patogenezine katkısı vardır.

Çölyak hastalığının genetik yatkınlığı, hastalarının aile bireylerinin de hastalığa yatkınlığını dikkate alarak teşhis ve tedavide önemli bir rol oynar. Eğer bir kişide çölyak  şüphesi varsa veya belirtiler mevcutsa, mutlaka bir uzmana başvurarak uygun testlerin yapılması ve doğru teşhisin konulması önemlidir. Erken teşhis ve glütensiz diyetle, hastalar sağlıklı bir yaşam sürdürebilir ve hastalığın olası komplikasyonları önlenmiş olur.

Çölyak Hastalığına Hangi Bölüm Bakar?

Çölyak hastalığına, sindirim sistemi hastalıkları ve bağırsak problemleri ile ilgilenen bir uzman olan Gastroenteroloji bölümü bakar. Gastroenterologlar, sindirim sistemi organlarındaki rahatsızlıkların teşhisini, tedavisini ve takibini yaparlar. Çölyak hastalığı, ince bağırsağı etkileyen bir otoimmün hastalık olduğu için, sindirim sistemi uzmanları olan gastroenterologlar bu hastalığın teşhisini ve tedavisini yönetirler.

Eğer çölyak şüphesi varsa veya belirtiler mevcutsa, bir gastroenterologa başvurarak uygun testlerin yapılması ve doğru teşhisin konulması önemlidir. Gastroenterologlar, çölyak tedavisi ve glütensiz diyet konusunda da hastalara rehberlik yaparlar ve hastaların sağlıklı bir yaşam sürdürebilmeleri için önemli bilgiler sağlarlar.

Devlet Hastanesinde Çölyak Testi Yapılır mı?

Devlet hastanelerinde çölyak testi yapılmaktadır. Çölyak, sıklıkla görülen bir otoimmün hastalıktır ve hastalığın teşhisi için çölyak testleri kullanılır. Bu testler, hastanın kanında çölyak hastalığına özgü antikorların varlığını tespit eder.

Çölyak testleri, birinci basamak sağlık hizmeti veren aile hekimleri veya çocuk doktorları tarafından istenebilir. Daha kapsamlı değerlendirme gerektiren durumlarda, bir gastroenterolog tarafından yönlendirilen testler de yapılabilir.

Devlet hastanelerinde genellikle temel sağlık hizmetleri sunulur ve çölyak hastalığı gibi tanı ve tedavi gerektiren durumların tanısının konulması ve takibi için çeşitli testlerin yapılması mümkündür.Bazı testler için randevu alınması gerekebilir veya uzun bekleme süreleri olabilir. Bu nedenle, çölyak hastalığı şüphesi varsa, en kısa sürede bir aile hekimine veya uzmana başvurmak ve gerekli testlerin yapılmasını sağlamak önemlidir.

Çölyak Testi Sağlık Ocağında Yapılır Mı?

Çölyak testleri sağlık ocağında da yapılabilir. Sağlık ocakları, birinci basamak sağlık hizmeti sunan kuruluşlar olup temel tıbbi muayene ve tarama testleri gerçekleştirebilirler. Çölyak şüphesi olan kişiler, öncelikle sağlık ocağına başvurabilirler.

Sağlık ocağındaki doktorlar, hastanın şikayetlerini ve semptomlarını değerlendirerek gerekli tıbbi testleri isteyebilirler. Çölyak hastalığından şüphelenilmesi durumunda, doktor çölyak testlerini konuyla ilgili uzman doktora yönlendirebilir. Çölyak testleri, kan testleriyle başlayarak bazı antikorların tespit edilmesini içerir. Gerekirse daha ileri tetkikler için hastayı uzman bir gastroenteroloji bölümüne sevk edebilirler.

Unutmayın ki çölyak hastalığının kesin teşhisi için kan testlerinin yanı sıra doku biyopsisi gibi daha spesifik testler de yapılabilir. Dolayısıyla, çölyak şüphesi varsa sağlık ocağına başvurarak uygun testlerin istenmesini sağlamak önemlidir. Uzman hekimler, teşhis ve tedavi sürecini yönlendirecektir.